Βάλτε το λουρί στο σκύλο, αυτό ισχύει για όλες τις ράτσες, και περπατήστε μαζί του σε ζιγκ ζαγκ, ενώ ταυτόχρονα αλλάζετε το ρυθμό του βηματισμού σας. Αυτό βοηθά να κατανοήσει ο σκύλος την ταχύτητα και να αλλάζει τη δική του σύμφωνα με τη δική σας. Προσοχή ποτέ δεν πρέπει να γίνει το αντίστροφο, να προσαρμόζετε δηλαδή εσείς την ταχύτητα σας σύμφωνα με αυτή του σκύλου σας. Βγάλτε του το λουρί και συνεχίστε να περπατάτε για μια μικρή απόσταση πριν του ζητήσετε να καθίσει. Σταθείτε εμπρός από το σκύλο και με το χέρι υψωμένο σε ναζιστικό χαιρετισμό κρατήστε τον καθισμένο και οπισθοχωρήστε μερικά βήματα, έτοιμος πάντα να γυρίσετε κοντά του και να τον καθίσετε απαλά αν σηκωθεί. Αν σας πλησιάζει σούρνοντας γυρίστε κοντά του και τραβήξτε τον αποφασιστικά πίσω στη θέση που τον αφήσατε, ενώ ταυτόχρονα του λέτε τη λέξη «κάτσε» και ξανά οπισθοχωρήστε μερικά βήματα
Στις πρώτες αυτές προσπάθειες ο στόχος
σταματάτε.
Όταν πια σιγουρευτείτε ότι ο σκύλος σας έχει μάθει
σας θα είναι να απομακρυνθείτε από αυτόν γύρω στα είκοσι βήματα. Σταθείτε εκεί, μετρήστε αργά μέχρι το είκοσι και γυρίστε στο σκύλο που εξακολουθεί να κάθεται, χαϊδέψτε του το κεφάλι και καλοπιάστε τον.
Αν σ' αυτό το στάδιο ο σκύλος σας περπατάει κανονικά στο πλευρό, σταθείτε πλάι του και χτυπώντας με το χέρι τον αριστερό σας μηρό, καλέστε το όνομα του και περπατήστε μαζί του. Αν ακόμα δεν μπορεί να το κάνει χωρίς λουρί, φορέστε του το λουρί και περπατήστε με το σκύλο στο πλευρό σας σε ζικ ζακ, σταματώντας κάθε τόσο και δίνοντας του την εντολή «κάτσε», κάθε φορά που στέκεστε. Η κεντρική ιδέα αυτών των μαθημάτων είναι να αποκτήσει ο σκύλος συνείδηση ότι η ταχύτητα του πρέπει να έχει άμεσα σχέση με τη δική σας και ότι οφείλει να περπατά μαζί σας και να κάθεται κάθε φορά που σταματάτε χωρίς να σηκώνεται αν δεν του πείτε «πλευρό». Σε κάθε μάθημα πρέπει να εξασκείστε σε τρεις διαφορετικές διαδικασίες. Για παράδειγμα περπατήστε με το σκύλο στο πλευρό, βάλτε τον να καθίσει κάθε φορά που σταματάτε, απομακρυνθείτε μερικά μέτρα, γυρίστε προς το μέρος του και χτυπήστε το μηρό σας, καλώντας το όνομα του. Περπατήστε με το σκύλο, σταματήστε διατάξτε τον να καθίσει, σταθείτε δίπλα του για μερικά λεπτά, χτυπήστε τον αριστερό σας μηρό, καλέστε τον με το όνομα του και περπατήστε μαζί του. Σταματήστε, ζητήστε του να καθίσει και λέγοντας «κάτσε» απομακρυνθείτε. Περιμένετε ένα λεπτό, γυρίστε κοντά του και χτυπώντας τον αριστερό σας μηρό καλέστε το όνομα του και συνεχίστε μαζί του την πορεία Συνεχίστε με αυτή την άσκηση, αυξάνοντας συνέχεια την απόσταση ανάμεσα σε σας και τον καθισμένο σκύλο και το χρόνο που τον αφήνετε καθισμένο πριν γυρίσετε κοντά του. Οι περισσότεροι σκύλοι υπακούουν εύκολα μόλις καταλάβουν τι τους ζητάτε.
Όπως έχω ήδη πει, όλη η εκπαίδευση εξαρτάται από την ικανότητα σας να ελέγχετε το σκύλο με ήρεμο αλλά σταθερό τρόπο συνέχεια. Δεν μπορείτε να προχωρήσετε σε άλλη μορφή εκπαίδευσης αν ο σκύλος δεν κάθεται ήσυχα κάθε φορά που του το ζητάτε.
Έχει πολύ μεγάλη σημασία, στις πέντε ή έξι φορές που απομακρύνεστε από τον καθισμένο σκύλο να τον φωνάζετε να έρθει σε σας μόνο μία. Ο λόγος είναι απλός: όταν ο σκύλος κάθεται θα πρέπει να είναι ευχαριστημένος για τη θέση του και να μην περιμένει με αγωνία να τον φωνάξετε. Αν ο σκύλος έχει μάθει ότι κάθε φορά που κάθεται όσο μακριά κι αν είστε θα γυρίσετε κοντά του, τότε δε θα τον πιάσει νευρικότητα και θα κάθεται ήσυχα χωρίς να περιμένει την παραμικρή κίνηση ή ήχο από τη μεριά σας για να τρέξει. Στη μία στις έξι φορές που θα τον καλείτε κοντά σας, χτυπάτε το δεξιό σας μηρό με το δεξί χέρι τεντωμένο κάνοντας μεγάλες κινήσεις έτσι που το σκυλί να συνηθίζει και στα οπτικά σήματα.
«ΚΑΤΣΕ» ΜΕ ΣΦΥΡΙΓΜΑ
Μόλις ο σκύλος μάθει να κάθεται με τη φωνή σας μπορείτε να αρχίσετε και τις παραλλαγές. Αφήστε το σκύλο καθισμένο, απομακρυνθείτε γύρω στα δεκαπέντε μέτρα και φωνάξτε τον να έρθει. Καθώς θα τρέχει προς το μέρος σας, δώστε του την εντολή «κάτσε» χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα και την οπτική εντολή με το χέρι σηκωμένο, όπως περιγράψαμε πιο πριν. Μπορεί να καθίσει αμέσως αλλά το πιο πιθανό είναι να επιβραδύνει το ρυθμό του και να έρχεται προς το μέρος σας πιο διστακτικά. Διατάξτε τον να καθίσει απότομα. Αν συνεχίσει να σας πλησιάζει, πιάστε τον και σύρτε τον στο σημείο που θα έπρεπε να είχε καθίσει αν σας είχε
υπακούσει και επαναλάβετε την άσκηση. Μόλις ο σκύλος μάθει αυτή την άσκηση θα πρέπει να τον αφήνετε να κάθεται, να απομακρύνεστε από κοντά του, να τον φωνάζετε σε σας, να τον σταματάτε στη μέση της απόστασης (χρησιμοποιώντας τόσο τη φωνή όσο και το χέρι) και μετά να τον ξαναφωνάζετε. Όταν φτάνει στα πόδια σας θα πρέπει να τον χαϊδεύετε και να τον καλοπιάνετε, λέγοντας του πόσο καλό σκυλί είναι.
Τώρα είναι η στιγμή για ν' αρχίσετε με τη σφυρίχτρα. Υπάρχουν πολλές καλές σφυρίχτρες στην αγορά, εγώ προσωπικά προτιμώ εκείνες που ακούγονται γιατί θέλω να συντονίζεται και το δικό μου αυτί στον τόνο της. Με το σκύλο στο λουρί, περπατήστε γύρω στην περιοχή που τον ασκείτε, διατάξτε τον να καθίσει και την ίδια στιγμή σφυρίξτε μία μόνο φορά με τη σφυρίχτρα. Θα καθίσει γιατί αναγνώρισε την προφορική εντολή και γιατί θα έχει πια συνηθίσει να κάθεται κάθε φορά που σταματάτε. Στην αρχή η σφυριχτή διαταγή δε θα είναι τίποτ' άλλο παρά ένας ακόμα ήχος, αλλά πολύ γρήγορα θα συνδέσει την πράξη του να κάθεται με τον ήχο της σφυρίχτρας κι έτσι το σφύριγμα θα έχει μια ανεξάρτητη εντολή. Καλό όμως είναι στην εκπαίδευση του νεαρού σκύλου, όταν προσθέτετε την καινούρια εντολή να την συνοδεύετε και με τη γνωστή εντολή της φωνής ή του χεριού. Για παράδειγμα όταν απομακρύνεστε από τον καθιστό σκύλο, φωνάξτε τον και διατάξτε τον να καθίσει ενώ ταυτόχρονα υψώστε το χέρι σας στον αέρα και σφυρίξτε μια φορά. Μη φοβάστε το σφύριγμα, δώστε ένα γερό σφύριγμα. Θέλετε να σιγουρευτείτε ότι ο σκύλος θα ακούσει και θα καταλάβει τον ήχο και σιγά σιγά θα θέλετε να υπακούει μόνο σ' αυτή τη διαταγή και ίσως από αρκετά μεγάλη απόσταση, αρχίστε, λοιπόν, όπως θα συνεχίσετε, μην ντρέπεστε να κάνετε θόρυβο.
Με την επανάληψη και μόνο ο σκύλος θα κάθεται στον ήχο της σφυρίχτρας και θα δείτε ότι χωρίς καλά καλά να το καταλάβετε ο σκύλος θα κάθεται και στις τρεις εντολές. Τότε μπορείτε να αρχίσετε να προσθέτετε τις παραλλαγές τους. Φωνάξτε τον να έρθει προς τα εσάς και διατάξτε τον να καθίσει μόνο με το χέρι και τη σφυρίχτρα, χωρίς τη φωνή σας. Μόλις τα καταφέρετε, αρχίστε να τον βάζετε να καθίσει μόνο με τη σφυρίχτρα. Στους επόμενους λίγους μήνες, συνεχίστε να εκπαιδεύετε το σκύλο στις παραλλαγές της εντολής «κάτσε».
Μέχρι τώρα ο σκύλος θα έρχεται προς το μέρος σας, είτε με το σήμα του χεριού (χτύπημα του δεξιού μηρού), είτε με την προφορική εντολή (καλείτε το όνομα του) ή πιο πιθανό με το συνδυασμό και των δύο. Θα έχει ακούσει τη σφυρίχτρα μόνο σαν εντολή να κάτσει. Μόλις μάθει όλες τις παραπάνω εντολές πολύ καλά μπορείτε να προσθέσετε και το κάλεσμα της σφυρίχτρας.
Αυτό γίνεται εύκολα αν αφήσετε το σκύλο καθισμένο, απομακρυνθείτε και μόλις τον φωνάξετε, χτυπήστε και το μηρό σας σφυρίζοντας ταυτόχρονα με πολλά δυνατά, σύντομα σφυρίγματα. Στην αρχή ο σκύλος στον ήχο της σφυρίχτρας μπορεί ή να σταματήσει ή να συνεχίσει πιο διστακτικός, αλλά εσείς πρέπει να τον ενθαρρύνετε και να καθίσετε διπλωμένος για να μην του φαίνεστε πολύ επιβλητικός και γρήγορα θα μάθει τη διαφορά ανάμεσα σε ένα μόνο σφύριγμα, τη διαταγή «κάτσε» τουουουτ και σε πολλά, που είναι το σήμα για να έρθει προς το μέρος σας τουτ, τουτ, τουτ, τουτ. Κάθε φορά που εκτελεί μια εντολή μην ξεχνάτε να τον καλοπιάνετε και να του δείχνετε πόσο ευχαριστημένος είστε μαζί του.
Τα πρώτα αυτά βασικά μαθήματα πειθαρχίας μπορούν να ισχυροποιηθούν αν θυμάστε να παραλλάζετε τις διαταγές όσο γίνεται πιο πολύ. Πολύ σημαντικό είναι επίσης να μην κρατάτε το κάθε μάθημα για πολλή ώρα, παρατηρώντας συνέχεια το σκύλο για σημάδια κούρασης, βαριεστιμάρας ή αδιαφορίας. Θα είναι πολύ πιο αποτελεσματικό για το σκύλο και πολύ λιγότερο εκνευριστικό για εσάς, αν του κάνετε ένα ημίωρο μάθημα κάθε βράδυ παρά να περιμένετε το Σαββατοκύριακο για μια διήμερη εκπαίδευση, πράγμα που σίγουρα θα κάνει και τους δυο σας να βαρεθείτε και να κάνετε τσαπατσούλικη δουλειά. Αν δεν υπάρχει τρόπος να βγάλετε το σκύλο έξω μέσα στη βδομάδα μπορεί να γυρίζετε στο σπίτι αργά και να έχει ήδη σκοτεινιάσει τότε βέβαια δε σας μένει άλλη λύση από τα μαθήματα του Σαββατοκύριακου. Αλλά ακόμα και τότε μην κρατάτε ποτέ το μάθημα για περισσότερο από μία ώρα, ιδιαίτερα τώρα στο πρώτο στάδιο της εκπαίδευσης.
Τώρα θα πρέπει να μπορείτε να περπατάτε με το σκύλο στο πλευρό, με ή χωρίς λουρί, να κάθεται μόλις σταματάτε και να μένει καθισμένος και να σας επιτρέπει να απομακρύνεστε όλο και πιο πολύ πριν γυρίσετε, τις πέντε στις έξι φορές, ο' αυτόν. Θα πρέπει να ορμάει προς το μέρος σας σε μια προφορική, οπτική ή ακουστική (σφύριγμα) εντολή και να σταματάει με μια προφορική, οπτική ή ακουστική εντολή. Στις ασκήσεις αυτές πρέπει να προχωρείτε μαλακά αλλά σταθερά και αποφασιστικά και να επιμένετε να γίνονται άψογα γιατί όπως έχω ξαναπεί, αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο της πειθαρχίας που θα πρέπει να έχει ο σκύλος σας σ' όλη του τη ζωή.
ΠΡΩΙΜΟ ΑΠΟΡΤΑΡΙΣΜΑ
Ταυτόχρονα με τις ασκήσεις πειθαρχίας μπορείτε να αρχίσετε και τα πρώτα μαθήματα στο απορτάρισμα. Και πάλι ο σωστός χρόνος για να τα αρχίσετε εξαρτάται κύρια από το σκύλο. Αν δείτε ότι όταν πετάτε ένα αντικείμενο ομοίωμα ο σκύλος δε δείχνει κανένα ενδιαφέρον, τότε ξεχάστε το κι εσείς και κάντε άλλη μια προσπάθεια την επόμενη βδομάδα. Για τα πρώτα μαθήματα στο απορτάρισμα μπορείτε να αγοράσετε ένα ειδικό ελαφρό ομοίωμα που πουλούν στα καταστήματα όπλων ή ακόμα καλύτερα να φτιάξετε ένα μόνος σας, σε μέγεθος ανάλογο με το μέγεθος του σκύλου σας. Αν έχετε μια μικρόσωμη, ελαφριά ράτσα, τότε είναι ότι πρέπει ένα ομοίωμα που θα φτιάξετε με ένα ελαφρό πλαστικό δοχείο από αυτά που περιέχουν απορρυπαντικά, τυλιγμένο σφιχτά μέσα σε μερικές κάλτσες.
Όταν βγείτε για να αρχίσετε αυτή την εκπαιδευτική περίοδο με το σκύλο σας, πετάξτε το ομοίωμα μερικό μέτρα μπροστά του κι ενθαρρύνετε τον να τρέξει σ' αυτό με την εντολή «φέρ' το» ενώ ταυτόχρονα κάντε μια υπερβολική χειρονομία προς αυτή την κατεύθυνση καθώς δίνετε την προφορική εντολή. Σ' αυτό το στάδιο, θα πρέπει να σημειωθεί, ότι κάθε φορά πετάτε το ομοίωμα για να εκπαιδεύσετε το σκύλο, φροντίστε να το πετάτε προς την κατεύθυνση του ανέμου, κάνοντας τον έτσι να αντιληφθεί τη μυρωδιά του καθώς θα πηγαίνει προς αυτό. Σε λίγο καιρό θα πάψει να στηρίζεται στην όραση του και θα αρχίσει να εκπαιδεύει τη μύτη του, αλλά για την ώρα καλό θα είναι να τον ενθαρρύνετε χρησιμοποιώντας την κατεύθυνση του ανέμου.
Με λίγη τύχη, ο σκύλος σας θα τρέξει αμέσως προς το ομοίωμα, θα το αρπάξει και θα τρέξει πίσω σε σας. Αν το κάνει πρέπει να τον χαϊδέψετε και να τον επαινέσετε πολύ. Αν τρέξει και απομακρυνθεί με το ομοίωμα, μην ανησυχήσετε, γυρίστε κι αρχίστε να τρέχετε προς την αντίθετη κατεύθυνση, φωνάζοντας τον ταυτόχρονα. Αν δε δείχνει προθυμία να σας πλησιάσει, λυγίστε κάτω και γίνετε όσο γίνεται πιο μικρόσωμος και ταυτόχρονα καλέστε τον, αν έρθει καλοπιάστε τον και επαινέστε τον για αρκετή ώρα, πριν βγάλετε το ομοίωμα απαλά από το στόμα του. Εκείνο που έχει τη μεγαλύτερη σημασία είναι το γεγονός ότι το έπιασε.
Όταν ο σκύλος καταλάβει τι πρέπει να κάνει, μπορείτε να αρχίσετε να τον περιορίζετε με το να τον κρατάτε καθιστό πριν του επιστρέψετε να φέρει το ομοίωμα. Πέστε του να καθίσει και πετάξτε το. Αν ορμήσει προς τα εμπρός επαναλάβετε την εντολή «κάτσε» και κρατήστε και το σκύλο αν χρειαστεί. Μετρήστε αργά μέχρι το δέκα και τότε επιτρέψτε του να το φέρει. Αν έχει μάθει καλά την εντολή «κάτσε»3οε θα υπάρξει κανένα πρόβλημα και γρήγορα ο σκύλος θα περιμένει την εντολή «φέρ' το» για να τρέξει να το πιάσει. Το κάθε σκυλί όμως είναι διαφορετικό" μερικά θα έχουν αυτοέλεγχο και θα κάθονται με ευχαρίστηση μέχρι να τους δώσετε άλλη εντολή, ενώ άλλα θα παθαίνουν πραγματική νευρική κατάπτωση καθώς θα προσπαθούν να συγκρατηθούν. Τα σκυλιά της δεύτερης αυτής κατηγορίας θα πρέπει να μπουν πιο μαλακά στην άσκηση και να τους δοθεί περισσότερος χρόνος για να μάθουν τα ίδια πράγματα που θα μάθαιναν στο μισό χρόνο οι λιγότερο νευρικοί συνάδερφοι τους.
Όταν στέλνετε το νεαρό σκύλο για απορτάρισμα, θυμηθείτε να επαναλαμβάνετε τη λέξη «εκεί» όταν πλησιάζει το ομοίωμα. Αν και σε αυτό το πρώτο στάδιο θα μπορεί να το βλέπει, στη μετέπειτα εκπαίδευση του όταν θα απορτάρει «στα τυφλά» όταν θα ακούει τη λέξη «εκεί» μια δυο φορές, θα ξέρει ότι βρίσκεται στο σωστό μέρος.
Θα είναι πολύ βοηθητικό για το σκύλο, όταν τον στέλνετε για τυφλό απορτάρισμα, αν μπορείτε να του δώσετε τη διεύθυνση και τη φορά που θα πρέπει να ακολουθήσει. Αυτό γίνεται εύκολα αν συνηθίσει από την αρχή το οπτικό απορτάρισμα. Πετάξτε το ομοίωμα σε ένα μέρος που να μπορεί να δει, σκύψτε δίπλα του, χαϊδέψτε τον και τεντώστε το χέρι σας δείχνοντας το ομοίωμα σαν να θέλετε να ευθυγραμμίσετε το σκύλο και μόνο τότε δώστε του την εντολή «φέρτο». Με την εξάσκηση, αν σε όλα τα απορταρίσματα, κάθεστε δίπλα στο σκύλο και του δείχνετε την κατεύθυνση με το χέρι σας, θα αρχίσει μετά από λίγο να βρίσκει τη διεύθυνση από το χέρι σας.
Η μεταβίβαση στο τυφλό απορτάρισμα θα έρθει έτσι μαλακά. Θα έχει ήδη στο υποσυνείδητο του ότι πρέπει να τρέξει στην ίδια ευθεία με το χέρι σας και με την πείρα που θα έχει από τα ορατά ομοιώματα θα τρέξει προς τα εκεί που του δείχνετε.
Μόλις ένας νεαρός σκύλος μάθει να αππορτάρει και το κάνει επιτυχημένα για πρώτη φορά, θα πρέπει να συγκρατηθείτε και να μην του ζητήσετε να το ξανακάνει αμέσως. Σ' όλη του τη ζωή, ο σκύλος δεν πρέπει ποτέ να θεωρήσει ότι οτιδήποτε φέρνει, είτε αυτό είναι ένα πεταμένο ομοίωμα είτε ένα νεκρό πουλί, αποτελεί δική του ιδιοκτησία, που θα πρέπει αυτόματα να τρέξει να το πιάσει. Θα πρέπει να παραμείνει πάντα κάτω από τον έλεγχο σας κι ο ευκολότερος τρόπος να τον μάθετε είναι απλά να κάνετε εσείς τα περισσότερα απορταρίσματα.
Ακολουθείστε την απλή αυτή μέθοδο: αφήστε τον να κάθεται, σκύψτε δίπλα του και πετάξτε το ομοίωμα μερικά μέτρα πιο πέρα, λέγοντας του να καθίσει πάλι. Αν
προσπαθήσει να τρέξει ξοπίσω του κρατήστε τον, διατάξτε τον να καθίσει και πηγαίνετε να φέρετε εσείς ο ίδιος το ομοίωμα. Σε κάθε εκπαιδευτική περίοδο επιτρέπεται να το πετάξετε τρεις φορές και να το φέρετε ο ίδιος αλλά ποτέ παραπάνω από μία για να το φέρει ο σκύλος. Αργότερα, καθώς θα προχωρείτε στην εκπαίδευση θα αυξηθεί ο αριθμός, αλλά δε θα ξεπεράσει τις δύο αν η εκπαίδευση του δεν κοντεύει να τελειώσει. Μπορεί να δείτε ότι ο σκύλος τρέχει και πιάνει το ομοίωμα με μεγάλο ενθουσιασμό, αλλά ότι δεν έχει καμιά διάθεση να σας το δώσει ή να το φέρει πίσω κι ένα πρόβλημα που αντιμετωπίζουν πολλοί είναι ένας σκύλος που τρέχει γύρω τους σε μεγάλο κύκλο. Αυτό μπορείτε να το αποφύγετε αν στέκεστε κοντά σε τοίχο ή φράχτη και μαζευτείτε καθισμένος ανακούρκουδα μέχρι να σας εμπιστευτεί ο σκύλος αρκετά και έρθει σε σας με το ομοίωμα στο στόμα για να το πάρετε. Μην το τραβήξετε ποτέ από το στόμα του με βία. Βάλτε το χέρι κάτω από το μάγουλο του και κρατήστε το ομοίωμα στο στόμα του για λίγο πριν το τραβήξετε μαλακά με τη λέξη «δώστο».
Εγώ προσωπικά προτιμώ να αφήνω το ομοίωμα ή το θήραμα στο στόμα του σκύλου και στη συνέχεια να του δίνω την εντολή «δώστο» σαν εντολή να το αφήσει. Πόσοι κυνηγοί δεν έχασαν τραυματισμένα θηράματα επειδή ο σκύλος το άφηνε μόλις έφτανε στον κύριο του. Αν όμως ο σκύλος σας δε θέλει να το κρατάει στο στόμα γιατί προτιμά τη δράση που ακολουθεί τότε καλό είναι να το παίρνετε μόλις το φέρνει, παρά να το παρατά στο χώμα.
Ανάμεσα στις ηλικίες των έξι και εννέα μηνών, εκτός από την πρώτη είσοδο στο νερό, που θα μιλήσω γι' αυτήν σε λίγο, θα πρέπει να περιοριστείτε στη βασική πειθαρχία στη διαταγή «κάτσε», στο να έρχεται σε σας όταν το φωνάζετε, να σταματά όταν του το λέτε και α' όλους του τους συνδυασμούς. Για να αποφύγετε την πλήξη, ανακατέψτε στις προηγούμενες υποχρεωτικές ασκήσεις και το απορτάρισμα που θα κάνετε εσείς τις τρεις στις τέσσερις φορές. Μέχρι να γίνουν όλες αυτές οι ασκήσεις τέλεια, δεν υπάρχει κανένας λόγος να συνεχίσετε σε καμιά επόμενη.
ΕΙΣΟΔΟΣ ΣΤΟ ΝΕΡΟ
Όπως και κάθε άλλο κομμάτι της εκπαίδευσης κάθε νεαρού σκύλου στους πρώτους μήνες της ζωής του, έτσι και η είσοδος στο νερό εξαρτάται από το πόση εμπιστοσύνη σας έχει ο σκύλος. Κανένας νεαρός σκύλος δε θα ανταποκριθεί σε κανενός είδους εκπαίδευση αν σας φοβάται ή αν δεν είναι σίγουρος για τις προθέσεις σας. Έτσι όταν φτάσει η στιγμή για να τον πρωτοβάλετε στο νερό, θα πρέπει να προχωρήσετε με
μεγάλη προσοχή σε σχέση με το νέο και απωθητικό αυτό περιβάλλον, κάνοντας την υπόθεση ότι μπορεί το σκυλί να το φοβάται. Αν τώρα ανακαλύψετε ότι ορμάει στο νερό και βουτάει χωρίς κανένα πρόβλημα, τότε είστε τυχερός. Η προσέγγιση όμως που θα πρέπει εσείς να κάνετε στο θέμα θα πρέπει να γίνει στη βάση ότι το σκυλί θα φοβάται το νερό.
Διαλέξτε μια ζεστή ημέρα. Αν μπορείτε να έχετε και ένα μεγαλύτερο σκύλο που έχει συνηθίσει να κολυμπάει τόσο το καλύτερο. Με ένα ζευγάρι ψηλές αδιάβροχες ως το μηρό μπότες, πάρτε το σκύλο σας σε μια λιμνούλα ή ένα ρυάκι που τρέχει με μικρή ταχύτητα Αν έχετε μαζί σας κι ένα μεγαλύτερο σκυλί το κουτάβι το πιο πιθανό είναι να το ακολουθήσει μέσα στο νερό. Είναι όμως καλύτερα να μπείτε ο ίδιος στο νερό και να ενθαρρύνετε το σκύλο να σας ακολουθήσει. Αν δε θέλει, ξεχάστε το και προσπαθήστε την επόμενη βδομάδα. Δε συνάντησα ποτέ κυνηγόσκυλα για απορτάρισμα που να μη λατρεύουν το νερό, μερικά όμως είναι πολύ διστακτικά την πρώτη φορά. Ότι όμως και να γίνει, δεν πρέπει να πιέσετε το σκύλο να μπει στο νερό παρά τη θέληση του ούτε να τον πετάξετε με το ζόρι μέσα. Κάντε υπομονή και θα δείτε ότι αν μπει με τη θέληση του θα αποδειχτεί πολύ καλύτερο στο τέλος. Το κολύμπι το αγαπούν τα περισσότερα σκυλιά, αλλά όπως και οι άνθρωποι πρέπει πρώτα να αποκτήσουν αυτοπεποίθηση και μετά να αρχίσουν τις βουτιές...
ΑΜΟΙΒΗ ΚΑΙ ΤΙΜΩΡΙΑ
Δεν υπάρχει καλύτερη συμβουλή για τον ιδιοκτήτη κυνηγόσκυλου που θέλει πραγματικά πολύ καλά αποτελέσματα στην εκπαίδευση του σκύλου του από το να εδραιώσει μια ευχάριστη κι ευτυχισμένη σχέση με το
σκύλο από τους πρώτους μήνες της ζωής του. Παίζετε μαζί του όσο πιο συχνά μπορείτε, πηγαίνετε το περιπάτους, κάντε το να σας εμπιστευτεί. Προσπαθήστε να μη σηκώσετε ποτέ τη φωνή, να φωνάξετε ή να τρομάξετε το μικρό σας σκύλο, γιατί ποτέ δε συνάντησα σκύλο, οποιασδήποτε ράτσας, να μην ανταποκρίνεται θετικά σε έναν ιδιοκτήτη που τον αγαπά. Λέγοντας να τον αγαπάτε και να τον προσέχετε δεν εννοώ να είστε μαλακός μαζί του. Θα χρειαστεί να μαλώσετε το σκύλο σας αρκετές φορές, αλλά αυτό γίνεται καλύτερα αν η φωνή σας δείχνει αποφασιστικότητα μάλλον παρά αγριάδα και θυμό. Όταν χειρίζεστε θέματα πειθαρχίας θα πρέπει να επιστρατεύσετε την εξυπνάδα σας γιατί αν ο σκύλος σας σας φοβηθεί τότε βρίσκεστε στο σίγουρο δρόμο για να τον χάσετε. Προσπαθήστε λοιπόν να βρείτε την ισορροπία και να προκαλείτε το σεβασμό μέσα από την υπακοή και την αφοσίωση παρά μέσα από τις απειλές και το μάλωμα.
Η ιδέα να προσφέρετε στο σκύλο ανταλλάγματα σαν βοήθεια στην εκπαίδευση του είναι απαγορευμένη από μερικούς επαΐοντες πάνω σ' αυτό το θέμα. Προσωπικά, εγώ, παρ' όλο που ποτέ δε θα συνιστούσα ανταμοιβές τσίρκου για τα κόλπα που τον καταφέρατε να κάνει, δε βλέπω που μπορεί να βλάψει καμιά φορά κάποια λιχουδιά για να σας βοηθήσει να ξεπεράσετε κάποιο δύσκολο πρόβλημα. Για παράδειγμα αν ο νεαρός σκύλος σας, ακόμα και μετά από πολλά μαθήματα, δε δείχνει καμιά διάθεση να σας φέρει ένα ομοίωμα και προτιμά να τρέχει και να περιφέρεται ευτυχισμένος κρατώντας το στο στόμα του, τότε το μόνο που μπορεί να χρειάζεται είναι ένα μπισκότο σκύλου για να τον κάνετε να τρέξει πρόθυμα προς το μέρος σας. Λίγη δωροδοκία θα σας βοηθήσει να ξεπεράσετε το πρόβλημα. Μόλις το ξεπεράσετε μπορείτε να αφήσετε τα μπισκότα στην άκρη. Εφόσον χρησιμοποιείτε τη μέθοδο της δωροδοκίας
σπάνια δε θα σας δημιουργήσει κανένα πρόβλημα. Αν τον ανταμείβετε συχνά ο σκύλος δε θα προσέχει το τι κάνει γιατί θα βιάζεται να γυρίσει σε σας που θα του δώσετε τη λιχουδιά του. Ένας άλλος λόγος που θα πρέπει να δίνετε κάποια λιχουδιά στο σκύλο είναι όταν για τον οποιονδήποτε λόγο χάσει την εμπιστοσύνη του σε σας. Μπορεί κάποια στιγμή να χάσατε την ψυχραιμία σας μ' αυτόν ή κάποιο άλλο μέλος της οικογένειας και να μη θέλει το σκυλί να έρθει μαζί σας. Μια λιχουδιά που θα εμφανιστεί από την τσέπη σας θα κάνει την εμπιστοσύνη του να γυρίσει ανανεωμένη.
Το θέμα του μαλώματος είναι ένα δύσκολο θέμα και πρέπει να το προσεγγίσετε με εξυπνάδα και προσοχή. Ο σκύλος δε θυμάται τι έκανε πριν από μερικές ώρες. Όσο θυμωμένος κι αν είστε για ένα σκισμένο παπούτσι ή ένα μασημένο χαλί, δε χρειάζεται τίποτα περισσότερο από το να δείξετε στο σκυλί το έγκλημα του και να του πείτε ένα αποφασιστικό «μη». Για να είστε αποτελεσματικός θα πρέπει να σταματήσετε το σκύλο τη στιγμή που το κάνει. Όσον αφορά στο καυτό θέμα του ξύλου, το να τον πιάσετε από το πετσί του σβέρκου, να τον ταρακουνήσετε λέγοντας του «μη», είναι συνήθως αρκετή τιμωρία. Για πιο σοβαρά παραπτώματα και άμεση τιμωρία εκείνο που χρειάζεται είναι μια εφημερίδα τυλιγμένη σε ρολό ή το χέρι σας με την παλάμη ανοιχτή, γιατί πρέπει να θυμάστε ότι το να προκαλέσετε πόνο στο σκύλο δε σημαίνει τίποτα. Είναι η δυσαρέσκεια σας που προκαλεί αποτελέσματα και το κάνει να σας φοβάται. Το χτύπημα με την εφημερίδα συνδυάζει τη δυσφορία και το θόρυβο και είναι πιο αποτελεσματικό από το να το χτυπήσετε ας πούμε με ένα ξύλο.
Το θέμα του πόση τιμωρία είναι αρκετή συνήθως μπερδεύει τους ανθρώπους. Μια φορά μου έφεραν ένα σκύλο για να δω αν μπορώ να τον βελτιώσω καθόλου. Ο κύριος που τον έφερε συστήθηκε κι αμέσως
άρχισε να μου λέει ότι το πολύ όμορφο μεγάλο μαύρο Λαμπραντόρ του έτρεχε γύρω του σε κύκλους. Μου είπε ότι είχε δείρει το σκύλο μέχρι που πόνεσαν τα χέρια του κι ότι τον κλότσησε μέχρι που κουράστηκε. Δε χρειάζεται να πούμε ότι δε γινόταν τίποτα για το σκύλο, εφόσον νόμιζε ότι όλες οι τιμωρίες για όλα τα παραπτώματα ήταν ίδιες άγριες φωνές και ξύλο. Ο σκύλος είχε γίνει αναίσθητος σε κάθε τιμωρία.
Υπάρχει και το παράδειγμα ενός ακόμα Λαμπραντόρ που ήρθε στο κυνοτροφείο μου για εκπαίδευση. Έφτασε στην αγκαλιά της συζύγου του ιδιοκτήτη του που φαινόταν με δυσκολία έτσι όπως ήταν κρυμμένη πίσω και κάτω από το μεγαλόσωμο σκυλί που κρατούσε σαν να ήταν μωρό. Μετά από μερικούς μήνες, η εκπαίδευση του είχε τελειώσει και τον παρέλαβαν οι ιδιοκτήτες του. Ο σκύλος είχε εκπαιδευτεί άψογα και εκτελούσε τέλεια όλες τις εντολές.
Έγινε μια επίδειξη στον κύριο του που τον πήρε κι έφυγε ευχαριστημένος. Μετά όμως από μερικές βδομάδες ο κύριος μου τηλεφώνησε έξαλλος λέγοντας μου ότι ο σκύλος έκανε του κεφαλιού του. Του ζήτησα να μου τον φέρει πίσω και να δω με τα μάτια μου τη φοβερή αυτή μεταστροφή του σκύλου που είχε φύγει μόλις πριν λίγες βδομάδες άψογα εκπαιδευόμενος από τα χέρια μου. Είχε δίκιο, ο σκύλος δεν έδινε καμιά σημασία στον κύρια του και στο τι του έλεγε, κι έκανε του κεφαλιού του. Πέταξε ένα ομοίωμα στο σκύλο, κι ο σκύλο του όρμησε σαν αστραπή αγνοώντας τις φωνές και το σφύριγμα της σφυρίχτρας. Εγώ που καθόμουν στο αυτοκίνητο και παρακολουθούσα χωρίς να ξέρει ο σκύλος ότι βρισκόμουν εκεί, βγήκα έξω και του φώναξα. Τον έπιασα από το αυτί, του είπα να περπατήσει στο πλευρό μου και ξεκινήσαμε. Σαν να ήμουν μάγος ο σκύλος άρχισε να συμπεριφέρεται άψογα, να κάθεται όταν σταματούσα κι όταν έριχνα ένα ομοίωμα
να περιμένει υπομονετικά να πάω να το μαζέψω. Ύστερα έριξα άλλο ένα που ο σκύλος το έφερε όμορφα στο χέρι μου μόλις τον διέταξα Ο ιδιοκτήτης όπως καταλαβαίνετε είχε μείνει ξερός. Με ρώτησε ποιος ήταν ο λόγος για μια τέτοια συμπεριφορά. Του είπα αρκετά ωμά ότι ο σκύλος είχε καταλάβει ότι ήταν λαπάς. Καταλάβαινε ότι μπορούσε να γλιτώσει ό,τι κι αν έκανε κι έτσι έκανε του κεφαλιού του και το ευχαριστιόταν. Έκανα ένα μάθημα στον ιδιοκτήτη του πότε και πόση τιμωρία χρειάζεται και πώς να την αποδίδει, λέγοντας του ότι δεν είχε άλλη εναλλακτική λύση εκτός κι αν ήθελε να πάρει το πάνω χέρι ο σκύλος του και να τον γελοιοποιεί συνέχεια κι έφυγε. Μερικές βδομάδες αργότερα μου τηλεφώνησε και μου είπε ότι ο σκύλος τα πήγαινε πολύ καλά κι ότι τα προβλήματα είχαν εξαφανιστεί. Το παραπάνω ήταν τέλειο παράδειγμα μαλακής συμπεριφοράς ιδιόκτητη.
Ένα άλλο καλό παράδειγμα ήταν μια σκύλα που μου ήρθε για εκπαίδευση. Περπατούσε στο πλευρό άψογα και συμβάδιζε με την ταχύτητα μου, είχε καλούς τρόπους και καθόταν μόλις σταματούσα. Το ίδιο όμως σκυλί όταν έβγαινε βόλτα με την κυρία του που έμενε λίγο πιο κάτω, άρχιζε αμέσως τα παιχνίδια. Η μόνη εμπειρία που είχε με την κυρία του ήταν αυτή των παιχνιδιών κι έτσι όταν περπατούσε μαζί της περπατούσε μεν στο πλευρό της αλλά με το λαιμό και το κεφάλι στραμμένο εμπρός από την κυρά του με αποτέλεσμα να μην την αφήνει να προχωρήσει. Αντί εκείνη να δώσει ένα γερό τράβηγμα στο σκύλο πίσω στη σωστή θέση τραβούσε διστακτικά λίγο το λουρί πράγμα που προκαλούσε στιγμιαία μόνο δυσφορία στο σκυλί. Όταν το σκυλί αυτό κάθισε στα πόδια μου όταν σταμάτησα όπως είχε διδαχτεί κάθισε στη σωστή μεριά και κοίταξε γύρω υπομονετικά. Όταν η κυρία του του ζήτησε να κάνει το ίδιο πράγμα δεν στάθηκε ούτε μια στιγμή και κάθε τόσο σηκωνόταν όρθιο κουνώντας την ουρά του και ζητώντας παιχνίδια.
Συχνά λέγεται ότι δεν υπάρχουν κακά σκυλιά μόνο κακοί ιδιοκτήτες (το παιδάκι σου και το σκυλάκι σου, όπως τα μάθεις...) κι αυτό είναι αλήθεια γιατί ανεξάρτητα από το πόσο καλά εκπαιδευμένο είναι ένα σκυλί, είναι η συμπεριφορά του ιδιοκτήτη που καθορίζει τη συμπεριφορά του σκύλου. Έχει λοιπόν εξαιρετική σημασία, κάθε φορά που εκπαιδεύετε ένα σκύλο, να καταλάβετε σε βάθος το πόσο σημαντικό είναι να πετύχετε μια ισορροπία σεβασμού κι αφοσίωσης χωρίς να δείχνετε μαλακός αποδίδοντας στο σκύλο ιδιότητες που δεν έχει, όπως εξυπνάδα και συναίσθημα Θα πρέπει πάντα να θυμάστε ότι ο σκύλος θα καθοδηγείται από τη συμπεριφορά του κυρίου του κι εκείνο που είναι πάντα αναγκαίο είναι η σταθερότητα.
Πριν προχωρήσουμε στο επόμενο στάδιο της εκπαίδευσης του σκύλου σας θα πρέπει να σας υπενθυμίσω ότι δεν κάνετε αγώνα δρόμου. Πρέπει να είστε υπομονετικός με το σκυλί, ο χρόνος είναι με το μέρος σας. Αν ο σκύλος σας είναι εννέα μηνών αλλά ούτε που πλησιάζει στα επίπεδα που περιγράφονται σ' αυτό το κεφάλαιο, μη βιαστείτε να προλάβετε. Με την ίδια λογική μην είστε και πολύ αργοί έτσι που το σκυλί να χάνει το ενδιαφέρον του για την όλη υπόθεση. Αν έχετε κάποιο πρόβλημα σε οποιοδήποτε στάδιο της εκπαίδευσης, αποστασιοποιηθείτε και δείτε το με αντικειμενικό μάτι, γυρίστε πίσω στο πρώτο σκαλοπάτι και αρχίστε από την αρχή. Η εξυπνάδα σας είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτή του σκύλου γι" αυτό χρησιμοποιήστε τη. Ξεγελάστε τον και κοροϊδέψτε τον αν έτσι νομίζετε. Μην βλέπετε μόνο την επιφάνεια και μη θεωρήσετε ότι τα προβλήματα θα εξαφανιστούν όταν μεγαλώσει το σκυλί. Δε θα φύγουν. Τα προβλήματα θα πρέπει να λυθούν μόνο από σας και το σκύλο σας. Χρησιμοποιήστε τον κοινό νου όταν εκπαιδεύεται ένα σκυλί και θα δείτε ότι στο τέλος όλα θα πάνε καλά.